เตรียมพร้อมจิตใจให้จากไปอย่างมีคุณภาพ

Share:

ผู้ป่วยระยะท้ายส่วนใหญ่ต้องทุกข์ทรมานอยู่กับโรคเรื้อรังมาเป็นเวลานาน ส่งผลกระทบให้จิตใจยิ่งเปราะบาง การประคับประคองจิตใจของทั้งผู้ป่วยระยะท้ายและผู้ดูแลให้มีความสงบสุข พร้อมยอมรับความเป็นไปตามธรรมชาติ สามารถเผชิญกับความตาย และจากไปด้วยดี จึงเป็นสิ่งที่เราควรให้สำคัญ

องค์ประกอบของการดูแลจิตใจผู้ป่วยระยะท้าย มีอยู่ 3 เรื่องสำคัญประกอบด้วย

  1. ลดอารมณ์ด้านลบ ด้วยการ
  • ช่วยผู้ป่วยให้ได้ปลดล็อกสิ่งที่ค้างคาใจ ได้ให้อภัย ปล่อยวาง และมีสติยอมรับความตายอย่างสงบ บางครั้งเราพบว่า ผู้ป่วยบางรายไม่ยอมจากไปเหมือนรออะไรบางอย่าง เช่น มีเรื่องต้องการทำให้เรียบร้อย หรือติดค้างเรื่องความสัมพันธ์กับบางคน แต่ถ้าคลี่คลายได้ ผู้ป่วยก็สามารถจากไปอย่างสงบ แต่ก็ไม่ควรยัดเยียดหากผู้ป่วยยังไม่พร้อม
  • รับฟังด้วยใจ โดยฟังทั้งคำพูด น้ำเสียง สีหน้า ท่าทาง เคารพความต้องการของผู้ป่วย และให้เกียรติผู้ป่วย มีงานวิจัยพบว่า การรับฟังช่วยเพิ่มความเข้าอกเข้าใจ เข้าถึงปัญหาที่แท้จริง ทำให้ทำตามความต้องการสูงสุดของผู้ป่วยได้
  1. ส่งเสริมอารมณ์ด้านบวก ด้วยการ
  • สัมผัสผู้ป่วยด้วยความรักและนุ่มนวล 
  • สร้างบรรยากาศที่สงบสุข 
  • พูดคุยกับผู้ป่วยด้วยน้ำเสียงที่อบอุ่น อ่อนโยน 
  • พูดคุยในเรื่องที่ผู้ป่วยมีความสุข เช่น ชื่นชมในสิ่งผู้ป่วยภาคภูมิใจ ร่องรอยสิ่งดีงามที่เคยสร้างไว้ สิ่งที่ผู้ป่วยชอบ ความทรงจำที่มีความสุข
  • เคารพในสิ่งที่ผู้ป่วยเชื่อ หรือสิ่งที่ผู้ป่วยยึดเหนี่ยวแล้วใจสงบสุข เช่น การสวดมนต์ ปฏิบัติตามความเชื่อของแต่ละศาสนา หรือฟังเสียงเพลงที่ชอบ 

*เทคนิคการส่งเสริมอารมณ์ด้านบวก ให้หมั่นสังเกตสีหน้าท่าทางของผู้ป่วยด้วยว่า ตอบรับอย่างไร หากไม่ต้องการก็ไม่ควรยัดเยียดให้ผู้ป่วยพยายามทำ

  1. ช่วยประคับประคองจิตให้ผ่องแผ้ว ด้วยการ
  • ช่วยให้ผู้ป่วยกลับมารู้สึกตัว มีฐานให้ใจอยู่ได้ เช่น เมื่อใจเผลอออกไปคิด กลัว กังวล ลองพาให้ใจกลับมาระลึกรู้อยู่กับกาย มีงานวิจัยในประเทศสหรัฐอเมริกาพบว่า การเจริญสติช่วยบรรเทาอาการปวดและความทรมานจากอาการของโรคได้
  • ช่วยน้อมนำผู้ป่วยระยะท้ายให้มีจิตใจที่สงบ ปล่อยวางอารมณ์ทั้งด้านบวกและลบ จนยอมรับความเป็นจริงของธรรมชาติ 
  • เคารพความต้องการของผู้ป่วย ไม่ตัดสินสิ่งที่ผู้ป่วยรู้สึกหรือต้องการ แม้สิ่งนั้นอาจไม่ตรงกับใจของเรา

“คุณภาพชีวิตกาย – ใจ ตายอย่างสงบ สู่สุคติ” คือ การดูแลผู้ป่วยระยะท้ายให้มีคุณภาพจิตใจที่ดี สำคัญไม่น้อยไปกว่าการดูแลรักษาทางกาย เพราะ “ใจ” กับ “กาย” มีความสัมพันธ์และส่งผลกระทบถึงกันได้ การช่วยดูแลประคับประคองจิตใจให้คนที่เรารักจากไปอย่างสุขสบาย สงบและมีสติตามกำลังของแต่ละบุคคล จะทำให้การลาจากครั้งสุดท้าย กลายเป็นภาพความทรงจำที่ดีของทุกคน

0
0

บทความยอดนิยม

วางแผนดูแลชีวิตด้วยสิทธิในระบบประกันสุขภาพของรัฐ

การจัดการความเจ็บปวดในผู้ป่วยระยะสุดท้ายด้วยมอร์ฟีน

บทความแนะนำ

ลดภาระค่าใช้จ่ายในช่วงสุดท้ายของชีวิตด้วยการดูแลแบบประคับประคอง

การแต่งตั้งผู้พิทักษ์และผู้อนุบาลไว้ล่วงหน้า: ประเด็นกฎหมายสำหรับสังคมผู้สูงวัย