ป้าศรีสนใจความตาย ศึกษาและทำงานขับเคลื่อนเกี่ยวกับเรื่องความตายมานานนับสิบ ๆ ปี

ได้สร้าง “ชีวามิตร วิสาหกิจเพื่อสังคม” เพื่อให้ประเทศไทยมี Death Literacy (ความรู้เท่าทันความตาย)

ขับเคลื่อนความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการจากพราก และ“การตายดี”

ได้มีส่วนร่วมในการสร้าง “เยือนเย็นวิสหากิจเพื่อสังคม” เพื่อตอบสนองผู้ที่ต้องการที่จะตายที่บ้าน ท่ามกลางสิ่งและคนแวดล้อมที่รักและเคยชิน

ถาม ทำมาทั้งหมดนี้ … ตัวป้าเองล่ะ คิดอย่างไรกับความตายที่รออยู่ข้างหน้าอีกไม่น่าจะนานนัก

ขอตอบอย่างที่ตรงกับใจ ณ ขณะนี้

(ซึ่งอาจจะเปลี่ยนก็ได้ ใครจะรู้…แม้กระทั่งป้าศรีเองก็ไม่รู้…จริงไหม)

ฮึ่ม ขอเขียนพินัยกรรมฉบับไหม่ (ซึ่งคิดว่าจะเขียนด้วยลายมือ พรุ่งนี้)

เมื่อเสร็จแล้วก็ตายเมื่อไรก็น่าจะได้

ถามว่า กลัวไหม

ณ ขณะนี้ ตอบว่าไม่กลัว

ไม่ใช่กล้าหาญอะไรหรอกนะ

แต่คงจะเป็นเพราะไม่คิดอะไรมาก

ถ้าถามว่าเป็นห่วงเรื่อง จิตสุดท้าย ไหม

ตอบ ณ ขณะนี้ ไม่ห่วง เพราะจะห่วงจะกังวลไปทำไม

ในเมื่อ…เมื่อถึงเวลามันจะยังไง มันก็อย่างนั้น

ป้าศรีคิดว่า แค่ทำจิตปัจจุบันให้มันผ่องใส

ให้มันไม่เหนอะหนะ ห่วงนั่น กลัวนี่ หวังโน่น อยากนั่น

ป้าคิดว่า จิตสุดท้ายมันก็น่าจะผ่องใสได้ ตามธรรมชาติที่ไม่ปรุงแต่งของมันนะ

เอา…

ถ้าไปกลัวว่ามันจะเป็นอย่างงั้นอย่างงี้

ถ้าไปหวังจะให้มันดีอย่างงั้นอย่างงี้

มันจะไม่กลายไปเป็นการติดกับดักของความ “กลัว”

หรือกับดัก ของความ “หวัง” หรือคะ

ถ้าเป็นเช่นนั้น จิตจะโปร่ง ว่าง ใส ตามธรรมชาติของมันได้ยังไงล่ะ

กลัวไหมว่าจะไป “ทางมืด”

หรืออยากไหมที่จะไป “ทางสว่าง”

ตอบ ไม่ค่ะ เพราะไม่ต้องการจะติดกับดักของ ความกลัว และความอยากหรือความหวัง

คิดไหมว่าความตายจะเป็นอย่างไร

ตอบ …เคยคิด แต่ตอนนี้ไม่คิดแล้วค่ะ

ความตายของแต่ละคนอาจจะไม่เหมือนกัน… ใครจะรู้ล่ะ

… ถึงเวลาของใคร คนนั้นก็จะรู้ด้วยตัวเอง…อย่างแน่นอน

อยากจะรู้เรื่อง หลังตาย ไหม

ตอบ…อยู่กับความไม่รู้ดีกว่า

ถ้าถามใคร และเขาบอก

เราก็แค่เชื่อหรือไม่เชื่อ ไม่มีทางที่จะรู้จริงได้

ถึงจะคิดว่ารู้ แต่ก็ไม่รู้จริงจนกว่าจะเป็นประสบการณ์ของตัวเอง

ฉะนั้น ป้าศรีก็ขอแค่

อยู่อย่างผ่องใสกับปัจจุบัน

ของ “ความไม่รู้”

สรุปรวมแค่ว่า อยู่กับความเป็นจริง

_______________________________________________

ป้าศรี

คุณหญิงจำนงศรี หาญเจนลักษณ์

03.03.2569

ภาพ

ศิลปิน Lucas Arrodo

“Untitled (from the Deserto-Modelo Series) 2019

Pinault Collection

Paris